Beklenti yazılarımda (Rusya Krizi Yıl Sonu Rallisine Fren Yaptırdı! 1/12/2015) teknik olarak dikkat çektiğim, ama yakın zamanda olmasını beklemediğim düşüşleri maalesef yaşıyoruz. BIST paylaştığım yazımdaki 73.300 desteğinin altında. Eğer bu seviyenin üstüne çıkamazsak, 71.000 desteğine inme riskimiz artmış olacaktır.
İçinde bulunduğumuz süreçte, direk bizi ilgilendiren çok önemli riskler yaşıyoruz! Suriye bahaneli riskler iyice tırmanmış durumda. Yakın bölgemiz tam bir patlamaya hazır bomba gibi. ISİD ile mücadele bahane edilerek, bir çok ülke bir birine karşı saf tutmuş durumda. Bir tarafta bizim olduğumuz ve yanımızda NATO var gibi duran bir oluşum, diğer tarafta da Esad rejiminin arkasında duran Rusya, İran ve merkezi Irak hükümeti.
Bu sıkıntıların arasında güney doğumuzdaki şehirlerimizde yaşanan PKK eylemleri de iyice artmış durumda. Suriye sınırında PKK'nın kolu PYD ile ciddi bir düşman görüntüsü verirken, Kuzey Irak Kürtleri ile de çok sıcak ilişkiler içine girmiş bir profil çiziyoruz. Yani topyekün Kürtlerle çatışma halimiz söz konusu değil.
İran ve merkezi Irak hükümeti ile de gergin bir sürece giriyorken, bir anda İsrail ile ticari ilişkiye girme yönünde görüşmeler başladığını görüyoruz. İsrail doğal gazını Türkiye üzerinden Avrupa'ya ve bize satmak için görüşmeler başlatmış durumda. Zamanlama bizim için çok önemli. Yani Türkiye topraklarında çok ciddi bir risk beklense, İsrail böyle bir görüşmeyi yapar mı sizce?
Akdeniz'de 12 ülkenin 36 savaş gemisi konuşlanmış bekliyor. Tüm bu ülkeler için düşman ISİD ise sorun yok. Ama ISİD bahanesi ile karşılıklı başka çıkarlar söz konusu ise, sonrasındaki gelişmeleri kestirmek tam olarak mümkün değil. Ben NATO'nun içinde olduğu ve ön cephesinde bizim yer aldığımız taraf ile, Rusya'nın olası bir askeri çatışma durumunun 3'ncü dünya savaşına dönüşür diye düşündüğüm için, olayın bu şekilde gelişmesini beklemiyorum. Ama sanırım, eğer küçük bir savaş misali bir çatışma içine girecek olursak, bu süreç içinde BIST için teknik ya da temel bir destek söylemek mümkün olmaz dememe gerek yoktur! Böyle bir olay halinde, yatırımcılar panik içinde alıcı olmayan piyasaları çok daha ciddi düşürebilirler.
Maalesef böyle bir jeopolitik risk içindeyken de, doğal olarak piyasalar alıma geçmek için FED kararını ve olası faiz artışı halinde TCMB'nın nasıl davranacağını beklemek durumunda kalabilir. Mevcut jeopolitik riskler hemen yatışmayacağına göre, önümüzdeki hafta FED faiz kararına kadar stresimiz yüksek olacaktır. Eğer FED faiz artış kararı alırsa, diğer bahsettiğimiz riskler yüzünden TCMB da faizleri arttırmak zorunda kalırsa buna da şaşmamak gerekir. TCMB faiz artışı yaparsa, kurları düşürücü etki yaratır. Yok eğer FED faiz artışına rağmen böyle bir karar almazsa, o zaman mevcut riskler nedeniyle kurlarda ve faiz seviyelerimizde yukarı bir deneme daha görmemiz mümkün olabilir. Hükümetin faiz baskısını hepimiz biliyoruz. TCMB böyle bir ortamda ne kadar bağımsız karar alabilir emin değilim!
Ben tüm ülkeleri içine çekebilecek bir savaş içine girmemizi beklemediğim için, ekranları kapatıp, bir süre borsayı unutmayı tavsiye ediyorum. Mevcut düşüşün benim için kalıcı bir nedeni yok. Mevcut risklerde yumuşama görüldüğü anda sert yükseliş tepkileri de görülecektir.
Bu nedenle hisseler için beklentilerimi koruyorum. Umarım dünyayı daha kötü günlere götürecek olan ve hiç beklemediğim bir sürece girilmez.
Peki böyle zamanlarda yeni alımlar ya da maliyet düşürücü alımlar yapılır mı? Devamlı söylüyorum, bu ve altındaki fiyatlar bana göre çok uygun yatırım yapılabilecek fiyatlardır. Ama anlattığım nedenlerle daha da altındaki fiyatların görülebileceğini de peşin peşin kabullenmek gerekir. En ufak bir silah sesi duyulursa, yaratacağı korku ekstra düşük fiyatların da görülmesine neden olur. Bunları bilenler ve kabul edenler bir miktar geride nakit bırakmayı yine de ihmal etmeden(tabii kaldıysa!) orta-uzun vadeli alımlar yapabilirler. Savaş dışı sebeplerle paniklemeye gerek olmadığını düşünüyorum. Çok taraflı bir savaş halinde ise, zaten yoruma gerek olmadığı görüşündeyim.
Saygılarımla
Aydın Eroğlu
Stratejist
Finans Yazarı
www.borsaanalizci.com
Twitter: @_Stratejist_